Saopštenje za javnost

Narodna skupština Republike Srpske je još 2015. godine usvojila Deklaraciju o genocidu Nezavisne Države Hrvatske nad Srbima, Jevrejima i Romima tokom Drugog svjetskog rata (Službeni glasnik RS, br. 24/16). U izazovnim vremenima za Republiku Srpsku, svi srpski poslanici stali su iza teksta ove deklaracije, koja jasno i nedvosmisleno govori o tome da je ustaška ideologija zločinačka i da se Republika Srpska najoštrije protivi svakom obliku njenog promovisanja i veličanja.

Tom deklaracijom utvrđeno je da su zločini ustaša nad Srbima, Jevrejima i Romima smišljen i planiran genocid po Konvenciji UN iz 1948. godine, da je u jasenovačkom sistemu logora stradalo 700.000 Srba, 23.000 Jevreja i 80.000 Roma, da je NDH bila jedina zemlja u Drugom svjetskom ratu sa logorima za istrebljenje djece i da je ovaj zločin po razmjerama ravan holokaustu. Istom deklaracijom zatraženo je da Republika Hrvatska prihvati istorijsku odgovornost za genocid NDH, obilježi mjesta zločina i isplati odštetu žrtvama i potomcima.

Pozivamo sve da se upoznaju sa ovom deklaracijom, da je poštuju i da u skladu sa njom usmjere svoje djelovanje.

Pojedini politički akteri ovu temu pokušavaju pretvoriti u predizborni alat. Republika Srpska nije danas otkrila da osuđuje ustaštvo. To je urađeno prije deset godina, institucionalno, na najvišem nivou. Oni koji danas traže nove deklaracije o nečemu što je već utvrđeno – ne bavi se osudom ustaštva, nego predizbornom kampanjom, te se time umanjuje težina zločina i nanosi šteta strateškim interesima i opredjeljenjima Republike Srpske.

Strateško,  istorijsko,  političko opredjeljenje Republike Srpske po ovim pitanjima već je snažno iskazano u Deklaraciji o genocidu Nezavisne Države Hrvatske nad Srbima, Jevrejima i Romima tokom Drugog svjetskog rata, koja je u prilogu:

Na osnovu  člana 70. stav 1. tačka 2. Ustava Republike Srpske,  članova 182., 183. Poslovnika Narodne skupštine Republike Srpske (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj: 31/11),  Narodna skupština Republike Srpske na Sedmoj sjednici, održanoj 22. oktobra 2015. godine, donijela je sljedeću  

D E K L A R A C I J U

 O GENOCIDU NEZAVISNE DRŽAVE HRVATSKE NAD SRBIMA, JEVREJIMA I ROMIMA TOKOM DRUGOG SVJETSKOG RATA

Polazeći od činjenice da se u današnjoj Republici Hrvatskoj namjerno i sistematski zatire sjećanje na genocid koji su vlasti Nezavisne Države Hrvatske, koja je uključivala i područje današnje Bosne i Hercegovine, posebno muslimane prozvane „cvijećem hrvatskog naroda“ te dio Srema koji je danas u sastavu Republike Srbije, tokom Drugog svjetskog rata počinile nad Srbima, Jevrejima i Romima;

Imajući u vidu da se u hrvatskim javnim glasilima i kvazi istoriografskim radovima ne samo prećutkuju nego i radikalno umanjuju žrtve ovog genocida, naročito u Jasenovcu, i njihov broj svodi na 40.000 ubijenih Srba, Jevreja i Roma, kao što je to, u svojstvu istoričara, činio i prvi predsjednik Republike Hrvatske Franjo Tuđman;

Imajući na umu da se ustaše kao počinioci genocida u Hrvatskoj, uključujući i Antu Pavelića, danas u Hrvatskoj od strane veoma uticajnih i veoma pristrasnih faktora, predstavljaju kao borci za nacionalno oslobođenje i nezavisnu Hrvatsku na temelju takozvanog istorijskog i državnog prava hrvatskog naroda;

Budući da istorijski dokazan genocid nad srpskim, jevrejskim i romskim narodom nikada nije bio predmet primjerene političke osude ni u Titovoj komunističkoj Jugoslaviji ni u današnjoj Republici Hrvatskoj i da hrvatski narod nikada nije prihvatio odgovornost za genocid koji je u njegovo ime počinjen , kako je to inače učinio njemački narod za holokaust koji su u njegovo ime učinili nacisti, a da ni Rimokatolička crkva nije osudila zločine genocida u NDH kao što je osudila zločine na drugim evropskim stratištima u Drugom svjetskom ratu i izvinila se zbog učešća nekih njenih predstavnika u njima;

Budući da vlasti Narodne odnosno Socijalističke Republike Hrvatske, kao federalne jedinice u okviru FNRJ odnosno SFRJ,  i današnje Republike Hrvatske, kao nezavisne države, nikada nisu ponudile obeštećenje žrtvama genocida i njihovim potomcima;

Budući da stratišta na kojima su žrtve ovog genocida bile mučene, masakrirane i ubijane i masovne grobnice u koje su bacane i bez dužnog poštovanja i primjerenog obreda pokopane,  do danas nisu na valjan način obilježeni i zaštićeni;

Budući da su Ante Pavelić i mnogi njegovi doglavnici po okončanju rata pobjegli iz Nezavisne Države Hrvatske, koristeći tzv. pacovske kanale, koristeći pomoć pojedinih Vatikanskih klirika i prelata, te da mnogima od njih nije suđeno u zemlji, što bi hrvatski narod dovelo do priznanja nepojmljivih zločina počinjenih u njegovo ime i moralnog prosvjetljenja i pročišćenja;

Imajući sve to na umu Narodna skupština Republike Srpske zaključuje:

Da su zločini ustaša nad Srbima, Jevrejima i Romima tokom drugog svjetskog rata u Nezavisnoj državi Hrvatskoj smišljen i planiran genocid, onakav kakav je definisan Konvencijom o sprečavanju i kažnjavanju genocida, usvojenom od strane Generalne skupštine Ujedinjenih nacija 9.decembra 1948.godine;

Da je prilikom provođenja ovog genocida samo u jasenovačkom sistemu hrvatskih koncentracionih logora za istrebljenje Srba, Jevreja i Roma i neistomišljenika mučeno, pljačkano, silovano i potom ubijano od strane Nezavisne Države Hrvatske : 700.000 Srba, 23.000 Jevreja i 80.000 Roma , jedino zbog toga što su pripadali drugom narodu, vjeri ili rasi;

Da je Nezvisna Država Hrvatska bila jedina zemlja tokom Drugog svjetskog rata u kojoj su postojali koncentracioni logori za istrebljenje djece u Staroj Gradišci, Jasenovcu, Uštici, Jablancu, Jastrebarskom, Rijeci kod Jastrebarskog, Gornjoj Rijeci kod Križevaca i Lobogradu i da je u njima prema nepotpunim istraživanjima stradalo 42.791 srpsko dijete, 5.737 romske djece i 3710 jevrejske djece;

Da je zločin genocida u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj po svojim razmjerama ravan holokaustu koji je nacistička Njemačka izvršila nad Jevrejima;

Da je tokom provođenja ovog genocida veliki broj Srba bio prinuđen da, zarad spasa golog života, promjeni svoj nacionalni i duhovno-istorijski identitet i da se odrekne svoje pravoslavne vjere i pod prisilom i smrtnom prijetnjom prihvati katolicizam;

Polazeći od ovih zaključaka Narodna skupština Republike Srpske zahtijeva:

Da Republika Hrvatska, kao država hrvatskog naroda, odlukom svojih najviših organa, prihvati istorijsku i svaku drugu odgovornost za genocid Nezavisne Države Hrvatske nad Srbima, Jevrejima i Romima tokom Drugog svjetskog rata;

Da se na dostojan način obilježe i obezbijede sva mjesta zločina i čuva uspomena na njegove mnogobrojne žrtve;

Da se u cjelini sačuva i održava, kao spomenik žrtvama, jasenovački kompleks koncentracionih logora za istrebljenje Srba, Jevreja i Roma;

Da se utvrdi i sprovede program zaštite i uređenja Spomen područja Donja Gradina;

Da se u Republici Hrvatskoj, Bosni i Hercegovini i Republici Srbiji odredi isti dan u znak sjećanja na žrtve genocida u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj-Srbe, Jevreje i Rome;

Da se utvrdi i u razumnom roku isplati pravična odšteta žrtvama ovog genocida i njihovim potomcima od strane Republike Hrvatske.

Narodna skupština Republike Srpske očekuje da međunarodna javnost, posebno države antifašističke koalicije Drugog svjetskog rata, podrže ovu Deklaraciju o genocidu Nezavisne Države Hrvatske, kako bi ona, nakon sedamdeset godina čekanja, ugledala svjetlost dana.

Ova Deklaracija stupa na snagu danom donošenja, a objaviće se u „Službenom glasniku Republike Srpske“.

 Broj: 02/1-021-1291/15                                                                      PREDSJEDNIK

Datum: 22. oktobar 2015. godine                                           NARODNE SKUPŠTINE

                                                                                                      Nedeljko Čubrilović